Kredi kartı bilinçli kullanıldığında faydalar sağlayabilen bir araçtır. Ancak yanlış kullanımı birey ve ailenin hayatında ciddi sorunlara yol açmaktadır.
Akıllı Seçim
Kredi kartı bazı kolaylıklar sağladığı için birçok insanın hayatına rahatlıkla giriveren bir ödeme aracıdır. Ancak unutulmamalıdır ki kredi kartı kullanmak borç almak gibidir. Borç yiyen kesesinden yer. Borca giren hesabını kitabını iyi yapmalı, sonrasında kara kara düşünmemek için işin başında önünü ardını iyiden iyiye düşünmelidir. Kredi kartı borcunun tamamı her ay düzenli olarak kapatılmadığında kalan borç üzerinden faiz ödeneceği unutulmamalıdır. Ayrıca kredi kartı sözleşmesinde yer alan tüm bilgilerin iyice anlaşılıp değerlendirilmesi gereklidir. Zira daha sonra kredi kartıyla yapılacak alışverişlerin gerçek maliyeti ancak bu şekilde görülebilir. Kredi kartı kullanmaya karar verildiğinde ise kart ve banka seçimi dikkatli bir inceleme ve karşılaştırma sonrasında yapılmalıdır.
Borçsuz çoban yoksul beyden yeğdir.
Hangi Kredi Kartı?
Dünyada birçok uluslararası kredi kartı şirketi bulunmaktadır. Kredi kartları en yaygın kullanılan kuruluşlar VISA, MASTERCARD ve AMEX’tir. Ülkemizde bankalar ve kredi kartı veren kurumlar bu uluslararası şirketlerle lisans sözleşmesi imzalayarak onlar tarafından çıkarılan kredi kartlarını müşterilerine pazarlarlar. Kredi kartları ayrıca kart sahibinin gelir seviyesine göre klasik kart, altın (gold) kart, platin kart adlarını alır. Bu sınıflandırmada esas belirleyici etken kart sahibine verilecek kredi limitidir.
Kredi Kartı Seçerken Nelere Bakılmalı?
Yıllık Faiz Oranı (Alışveriş Faiz Oranı): Son ödeme tarihine kadar asgari ödeme tutarı ve üzerinde ödeme yapıldığı takdirde borcun kalan kısmına (ödenmemiş bakiye) hesap kesim tarihinden bir sonraki hesap kesim tarihine kadar faiz işletilir. Kart seçilirken bu oranın sabit mi değişken mi olduğuna dikkat edilmelidir. Ayrıca bankalar arasındaki oran kıyaslanmalıdır.
Ücretler: Kredi kartı hizmeti veren kuruluş, müşterilerine kredi kartıyla ilgili bazı hizmetler verir. Örneğin kart yenileme, gecikme bildirimi, taksitli işlem, sigorta vb. Sunduğu bu hizmetler için de bazı ücretler talep eder. Kredi kartı seçerken hangi hizmet için kuruluşun ne kadar bir ücret talep ettiği öğrenilmeli, başka kurumların ücretleriyle karşılaştırılmalıdır. Ayrıca kredi kartını veren kurumun bu ücretleri tek taraflı arttırıp arttıramayacağı da öğrenilmelidir. Eğer kartı veren kurum bu ücretleri tek taraflı olarak arttırılabiliyorsa kredi kartı kullanma sürecinde kullanıcı takipte olmalıdır.
Komisyonlar: Kredi kartı hizmeti veren kuruluşlar, kredi kartı kullanıcısından çeşitli hizmetleri karşılığında fatura bedeli üzerinden komisyon alır. Örneğin bir kişi faturalarını kredi kartıyla öderse ya da aldığı mallara taksitlendirme yaptırırsa bunların fatura bedelleri üzerinden komisyon da öder. Kredi kartı seçerken bu komisyonların miktarları karşılaştırılmalıdır. Ayrıca bu komisyonların oranlarını kredi kartını veren kurumun tek taraflı arttırıp arttıramayacağı öğrenilmeli, arttırabiliyorsa kredi kartı kullanım sürecinde bu oranlar takip edilmelidir.
Yıllık Üyelik Bedeli: Kredi kartı hizmeti veren kuruluşların yılda bir kereye mahsus talep ettikleri ücrettir. Bu ücretin miktarı kuruluştan kuruluşa veya kartın özelliklerine göre değişebilmektedir.
Yenileme Ücreti: Kredi kartı hizmeti veren kuruluşların kartın geçerlilik süresi doldukça yenileme için talep ettikleri ücrettir. Bu ücret, kuruluştan kuruluşa veya kartın özelliklerine göre farklı miktarlarda olabilmektedir.
Kredi Kartı Limiti: Kredi kartı başvurusu sırasında kart sahibi için belirlenen azami borçlanma tutarıdır. Kanun gereği kart kullanıcısı talep etmedikçe kredi kartı limiti arttırılamaz.
Limit Aşım Faizi: Kredi kartıyla yapılan harcamalar, belirlenmiş olan kredi kartı limitini aşarsa aşan kısma günlük olarak uygulanan faizdir. Bu sebeple alınacak kartın kredi limiti kart sahibi tarafından gelirleriyle orantılı olarak iyi belirlenmeli, kredi kartı veren kurumun uygulayacağı limit aşım faizi miktarı bilinmeli ve diğer kuruluşların rakamlarıyla karşılaştırılmalıdır.
Minimum (Asgari) Ödeme Tutarı: Son ödeme tarihinde kart kullanıcısının ödemesi gereken asgari tutardır. Dönem borcunun %20’sidir. Bu oran Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu’nda öngörülmüş sabit bir orandır.
Gecikme Faizi: Dönem borcunun asgari ödeme tutarının altında ödenmesi hâlinde, asgari ödeme tutarının ödenmeyen kısmına işletilen aylık faizdir. Gecikme faizi kredi kartı veren kuruluşlar arasında değişiklik gösterir. Kartı tercih ederken bu husus da karşılaştırılmalıdır.
Nakit Çekim (Avans) Masrafları: Bir ATM’den ya da banka şubesinden kredi kartı kullanılarak anında nakit para çekilebilir. Nakit çekim (avans) miktarı kredi limitinden düşülür. Bu işlemden kredi kartı hizmeti veren kuruluş nakit çekim ücreti adıyla bir komisyon alır. Nakit çekim ücreti, çekilen yere (yurt içi, yurt dışı, otomatik vezne, şube vb.) göre değişiklik gösterebilir. Nakit çekildiğinde, kredi kartı veren kurum ayrıca nakit çekim faizi de alır. Nakit çekim faizi için uygulanan faiz oranı, alışverişler için uygulanan faiz oranından daha yüksektir ve genellikle nakit avans işleminin yapıldığı günden itibaren işletilir. Dolayısıyla bu iki masraf da kuruluşlar arası karşılaştırma yaparken dikkate alınmalıdır.
Son Ödeme Süresi: Yapılan harcamaların faize tabi tutulmadığı süreçtir. Örneğin son ödeme süresi 10 gün olan bir kredi kartında, hesap kesim tarihi 1 Şubat olsun. Bu tarihe kadarki dönem borcu son ödeme tarihi olan 11 Şubat’a kadar ödenirse kart sahibine faiz uygulanmaz.
Ödüller, Kampanyalar, Ayrıcalıklar: Kredi kartlarıyla kullanıcılara bazı kampanyalar ve ayrıcalıklar sunulur. Kredi kartları arasında seçim yaparken bu türden ne gibi kampanyalar olduğu hususunda bilgi alınmalıdır.
Unutmayın! Kredi kartı sadece bir ödeme aracıdır. Kredi kartı kullanarak yaşam standardınızı yükseltemezsiniz.
Bunlara Dikkat Ederseniz Ödeme Sıkıntısı Yaşamazsınız!
• Kredi kartıyla yapılan harcama ailenin toplam gelirinin altında olmalıdır.
• Ailenin kredi kartı ile yapacağı alışverişler dışında da kira, yakıt, faturalar vb. harcamaları olacağı göz önünde bulundurulmalıdır.
• Çok sayıda kartı takip ve idare etmek zordur. Bu sebeple fazla sayıda kart kullanılmamalıdır.
• Faiz sarmalına düşmemek için bir karttaki borç, başka bir karttan nakit para çekilerek kapatılmamalıdır.
• Nakit avans kullanılmışsa öncelikle faizi daha yüksek olan ve günlük işleyen nakit avans borcu kapatılmalıdır.
• Nakit avans borcunu kapatmak için ekstrenin gelmesi beklenmemelidir. Çünkü nakit avans kullanımından dolayı bankanın alacağı faiz günlük olarak işler.
• İlave ücret ve faiz ödememek için kartın kredilendirme özelliğinden mümkün olduğunca faydalanılmamalıdır. Kartın kredilendirme özelliğinden faydalanacak olan kart sahipleri kartın bu özelliğinden sadece gerekli olduğu zamanlarda ve kısa vadeli ihtiyaçları için faydalanmalıdırlar.
• Taksitli harcamalar nedeniyle sonraki dönemlerde birikecek ödemeler göz önünde bulundurulmalıdır. Aksi hâlde limit aşım faizi ödemesi yapılır.
• Ekstrenin postadaki gecikmelerine karşı önlem alınmalıdır.
• ATM, telefon bankacılığı, İnternet bankacılığı, e-posta, ekstre ve SMS gibi yollarla da kart borcu takip edilmelidir.
* Kredi kartının varlığı sizi gereksiz yere alışverişe yönlendirebilir. Bu duygu ile başa çıkamayacağınızı düşünüyorsanız kredi kartı kullanmayın.
Güvenliğiniz İçin…
• Kart alınır alınmaz arkasında yer alan imza bölümü hemen imzalanmalıdır.
• Kart teslim alınır alınmaz şifre alınmalıdır.
• Kart ve şifresi kimseyle paylaşılmamalıdır.
• Kart şifresi herhangi bir yerde yazılı olarak bulundurulmamalıdır.
• Kart numarası, son kullanım tarihi ve kartın arka yüzündeki güvenlik kodu kimseyle paylaşılmamalıdır.
• Kartın kaybolduğu veya çalındığı fark edilir edilmez hemen kartın alındığı banka aranmalıdır.
• Ödeme yaparken kartın görülmeyecek bir yere götürülmesine izin verilmemelidir.
• Şifre (PIN) kimseye gösterilmeden girilmelidir.
• Şifresiz işlemlerde imzalanan slibin karta ait olup olmadığı ve yazılı tutar kontrol edilmelidir.
• Kartın ATM’de kalması hâlinde hemen şubeye başvurulmalı ya da kartın alındığı kuruluş aranmalıdır.
• Sanal ortamdaki alışverişlerde sanal kart kullanılmalı ve SSL sertifikalı iş yerleri tercih edilmelidir.
• Kart uzun süredir kullanılmadıysa yerinde olup olmadığı kontrol edilmelidir.
Kredi Kartı Borcumu Nasıl Kapatırım?
İşe harcamalarınızı kısmakla başlayın. Günlük ve aylık harcamalarınız için iki ayrı bütçe yapın ve bütçenize mutlaka sadık kalın. Harcamalarınızda nakit kullanın.
Harcamalarınızda banka kartı kullanın. Nakit kullanmakta zorlanıyorsanız banka kartı kullanın. Banka kartıyla yaptığınız alışverişlerinizde harcadığınız tutar banka hesabınızdan eksilir. Böylece ne kadar harcama yaptığınızı daha iyi takip edebilirsiniz.
Borç alın. Faiz hesabı yapmayacak eş, dost, arkadaş veya akrabanız varsa onlardan kısa vadeli ve parça parça ödeyeceğiniz tarzda bir borç bulun. Böylece birikmiş kredi kartı borcunuzu elden alacağınız borçla kapatabilirsiniz.
Borç ödeme planı yapın. Birden fazla kredi kartına borcunuz varsa kredi kartlarınızın ödemesine ayırabileceğiniz azami tutarı kenara koyun. İlk önce en yüksek borçtan başlayarak asgari ödeme tutarlarını yatırın. Bu işlemin sonunda eğer elinizde para kalmışsa tamamını en düşük borç bakiyesi olan kredi kartına yatırın. Bu işlemi en düşük borç bakiyesi olan kartınızın borcu sıfırlanana kadar devam ettirin. Unutmayın! Bu yöntemin başarısı için kredi kartı ile harcama yapmayı tamamen bırakmanız gerekir.
Küçük ödemeler yapın. Düzenli gelirinizin dışında elinize para geçtiğinde miktarı ne olursa olsun tamamını kredi kartı borcunuza yatırın.
Ek gelir elde edin. Fazla mesai, ilave iş vb. ek gelir elde etme imkânınız varsa hemen işe sarılın.
Tüketici kredisi kullanın. Yukarıdaki yöntemleri denediniz ama kredi kartı borcunuzu hâlâ kapatamadınız ve bu gidişle de kapatamayacağınızı düşünüyorsanız tüketici kredisine başvurun. Böylece hem borcunuzun katlanmasını önleyebilir hem de borcunuzu dolaylı yoldan taksitlendirmiş olursunuz. Tüketici kredilerinin faizleri kredi kartı faizlerinden genellikle düşüktür. Ancak burada yine de tüketici kredisinin faiz oranı ve ödeyeceğiniz taksitlerin vadesine dikkat edin. Aydan aya ödeyeceğiniz taksit tutarının gelirinize uygun olması çok önemlidir. Bir borçtan kurtuldum derken diğerine batmayın.
Borç transferi yapın. Bir ya da birden fazla kredi kartına olan borcunuzu daha düşük bir faiz oranı ve uygun vadelerle farklı bir bankaya transfer edebilirsiniz. Borç transferi uygulaması tüketici kredisi mantığında çalışır. Bu nedenle borcunuzu transfer edeceğiniz bankanın uyguladığı faiz oranına dikkat edin. Ayrıca borç transferi yapan bankaların bazıları transfer ücreti talep edebilirler. Dolayısıyla borç transferi talebinde bulunmadan önce ilgili bankanın koşullarını dikkatle okumanız gerekir.
Sanal Kart
İnternet, telefon ya da posta yoluyla alışverişler yapıyorsanız sanal kart kullanabilirsiniz. Sanal kart, bu türden mesafeli alışverişlerde güvenliğini sağlamak için bankalarca verilen bir kart türüdür.
